[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: آخرين شماره :: جستجو :: ارسال مقاله :: ثبت نام ::
:: دوره 37، شماره 4 - ( 1401 ) ::
جلد 37 شماره 4 صفحات 1015-1001 برگشت به فهرست نسخه ها
ارزیابی شاخص‌های موثر بر تحقق الگوی کاربری زمین و گسترش آتی محدوده‌های شهری در طرح‌های توسعه (نمونه موردی طرح جامع شهر زاهدان)
عطااله اکبری1، محمد اسکندری ثانی*2، مرتضی اسماعیل نژاد3
1- دانشکاه آزاد زاهدان
2- دانشگاه بیرجند ، Meskandarisani@birjand.ac.ir
3- دانشگاه بیرجند
چکیده:   (142 مشاهده)
اهداف: طرح­های جامع برای توسعه کالبدی موزون شهرها تهیه می­شوند اما به دلیل مشکلات معمولاً در دستیابی به اهداف خود ناکامند. در پژوهش حاضر میزان تحقق الگوی کاربری زمین و ارتباط آن با رشد محدوده شهر زاهدان تهیه شد.
روش تحقیق: این پژوهش کاربردی در سال 1400 در شهر زاهدان انجام شد. لیست شاخص­های موثر با استفاده از سنجش نظرات کارشناسی و تعیین ضریب اهمیت (AHP) تهیه شد. در این زمینه، 18 کارشناس با استفاده از نمونه­گیری هدفمند انتخاب شد. روند رشد مطلوب شهری در 1400-1380 با استفاده از همپوشانی شاخص­های موثر در محیط GIS بررسی شد. شاخص­های موثر بر تحقق الگوی کاربری زمین با استفاده از سنجش نظرات کارشناسی تهیه و ضریب اهمیت و وزن هر یک به ترتیب از طریق مدلAHP  و ANP محاسبه و در نرم­افزارBSC Designer  ارزیابی نهایی انجام شد. پیش­بینی روند رشد شهر تا سال 1450 با استفاده از تجزیه ­و تحلیل داده­های مکانی درArcGIS  و مدل SLEUTH انجام شد.
یافته­ ها: محدودیت رشد مطلوب شهری بر مبنای شاخص­ها در محدوده­هایی از شمال و شرق حوزه مشاهده شد که وجود موانع در بخش­هایی از غرب، جنوب و شرق زاهدان بر این محدودیت دامن زده است. ابعاد کالبدی (28/49%) و اجتماعی (26/32%) به­ترتیب، بیشترین و کمترین توسعه در الگوی کاربری اراضی را داشته­اند. تحقق الگوی کاربری کمتر از حد متوسط (86/41%) ارزیابی شد. شهر زاهدان بر اساس رشد ارگانیک و گرایش به جاده به صورت لبه­ای توسعه یافته و رشد آتی شهر به صورت درونی و سپس در کناره­های بافت موجود خواهد بود.
نتیجه ­گیری: طرح جامع شهر زاهدان کمتر از 50% تحقق یافته است. این امر را می­توان ناشی از فقدان ابزارهای قانونی و در نظر نگرفتن توسعه ابعاد موثر دانست. این موارد باید با استفاده از مشارکت گروه­های ذینفع و ذینفوذ در طرح­ها برطرف شود تا طرح­های شهری به تحقق بیشتری دست یابند.
 
واژه‌های کلیدی: الگوی کاربری زمین، طرح‌های توسعه، رشد شهر، مدل SLEUTH-3R، زاهدان
متن کامل [PDF 1419 kb]   (46 دریافت)    
نوع مقاله: پژوهشی اصیل | موضوع مقاله: برنامه‌ریزی شهری
دریافت: 1401/6/16 | پذیرش: 1401/8/20 | انتشار: 1401/8/10
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Akbari A, eskandari sani M, Esmaeilnezhad M. Evaluation of the Degree of Realization of the Land Use Pattern and the Future Expansion of Urban Areas in Development Plans (Case Study of Zahedan City Comprehensive Plan). GeoRes 2022; 37 (4) :1001-1015
URL: http://georesearch.ir/article-1-1393-fa.html

اکبری عطااله، اسکندری ثانی محمد، اسماعیل نژاد مرتضی. ارزیابی شاخص‌های موثر بر تحقق الگوی کاربری زمین و گسترش آتی محدوده‌های شهری در طرح‌های توسعه (نمونه موردی طرح جامع شهر زاهدان). فصل‌نامه تحقیقات جغرافیایی 1401; 37 (4) :1015-1001

URL: http://georesearch.ir/article-1-1393-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 37، شماره 4 - ( 1401 ) برگشت به فهرست نسخه ها
تحقیقات جغرافیایی Geographical Researches
Persian site map - English site map - Created in 0.05 seconds with 31 queries by YEKTAWEB 4540