Bilingual
En/Fa
Geographical Research is Published in both Persian and English Full-text.
دوره 40، شماره 4 - ( 1404 )
جلد 40 شماره 4 صفحات 1015-1001 |
برگشت به فهرست نسخه ها
نوع مقاله:
موضوع مقاله:
History
دریافت: 1404/9/25 | پذیرش: 1404/11/8 | انتشار: 1404/9/10
دریافت: 1404/9/25 | پذیرش: 1404/11/8 | انتشار: 1404/9/10
How to cite this article
Lak A, Meihami F. Optimal Site Selection of Natural Gas Fuel Supply Stations in Mahabad City Using Hierarchical Analysis and Multi-Criteria Evaluation. GeoRes 2025; 40 (4) :1001-1015
URL: http://georesearch.ir/article-1-1873-fa.html
URL: http://georesearch.ir/article-1-1873-fa.html
لک امیررضا، میهمی فاطمه. مکانیابی بهینه جایگاههای عرضه سوخت گاز طبیعی شهرستان مهاباد با تحلیل سلسلهمراتبی و ارزیابی چندمعیاره. فصلنامه تحقیقات جغرافیایی. 1404; 40 (4) :1001-1015
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Rights and permissions
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Authors
امیررضا لک، فاطمه میهمی*1
1- ، fatemeh.meihami97@gmail.com
چکیده (229 مشاهده)
اهداف و زمینهها: توزیع متعادل خدمات و زیرساختهای شهری یکی از الزامات مدیریت کارآمد فضاهای شهری است. در سالهای اخیر، مکانیابی صحیح جایگاههای عرضه سوخت CNG بهدلیل نقش آنها در ارتقای ایمنی، کارایی حملونقل و کاهش مخاطرات زیستمحیطی، اهمیت بیشتری یافته است. شهر مهاباد نیز بهواسطه نقش مرکزیتی و رشد جمعیت، با نارساییهایی در توزیع خدمات شهری از جمله شبکه جایگاههای CNG مواجه است. هدف پژوهش حاضر، شناسایی پهنههای مناسب برای احداث جایگاههای عرضه سوخت CNG در محدوده این شهر است.
روششناسی: در این تحقیق ابتدا با بهرهگیری از سیستم اطلاعات جغرافیایی، لایههای مرتبط با معیارهای مؤثر در مکانیابی شامل توپوگرافی، کاربری زمین، نوع خاک، فاصله از معابر، گسلها، مراکز آتشنشانی و رودخانه تهیه شد. سپس با استفاده از فرآیند تحلیل سلسلهمراتبی (AHP)، مقایسات زوجی معیارها انجام و وزن هر یک با بهکارگیری نرمافزار Expert Choice (ورژن 11) محاسبه گردید. در ادامه، لایههای وزندهیشده در محیط GIS تلفیق و نقشه نهایی مطلوبیت مکانی تولید شد.
یافتهها: نتایج وزندهی معیارها نشان داد که فاصله از معابر شهری (0.20) و فاصله از ایستگاههای آتشنشانی (0.16) بیشترین اهمیت را در مکانیابی جایگاههای CNG شهر مهاباد دارند، در حالیکه معیارهایی نظیر ارتفاع، فاصله از فضای سبز و رودخانه کمترین تأثیر را داشتهاند. نقشه نهایی مطلوبیت مکانی نشان داد که 33.27 درصد از سطح شهر در پهنههای کاملاً مناسب و 26.92 درصد در پهنههای مناسب قرار دارد؛ بهگونهای که در مجموع حدود 60 درصد از محدوده شهری دارای توان مناسب تا کاملاً مناسب است. همچنین تطبیق جایگاههای موجود با نقشه مطلوبیت مکانی نشان داد که هر چهار جایگاه فعال CNG شهر مهاباد در پهنههای مناسب و کاملاً مناسب قرار گرفتهاند.
نتیجهگیری: یافتهها بیانگر ظرفیت مناسب شهر مهاباد برای توسعه جایگاههای CNG بوده و استفاده از رویکرد تلفیقی GIS و AHP میتواند مبنایی علمی برای بهینهسازی شبکه سوخترسانی و برنامهریزی پایدار شهری فراهم آورد.
روششناسی: در این تحقیق ابتدا با بهرهگیری از سیستم اطلاعات جغرافیایی، لایههای مرتبط با معیارهای مؤثر در مکانیابی شامل توپوگرافی، کاربری زمین، نوع خاک، فاصله از معابر، گسلها، مراکز آتشنشانی و رودخانه تهیه شد. سپس با استفاده از فرآیند تحلیل سلسلهمراتبی (AHP)، مقایسات زوجی معیارها انجام و وزن هر یک با بهکارگیری نرمافزار Expert Choice (ورژن 11) محاسبه گردید. در ادامه، لایههای وزندهیشده در محیط GIS تلفیق و نقشه نهایی مطلوبیت مکانی تولید شد.
یافتهها: نتایج وزندهی معیارها نشان داد که فاصله از معابر شهری (0.20) و فاصله از ایستگاههای آتشنشانی (0.16) بیشترین اهمیت را در مکانیابی جایگاههای CNG شهر مهاباد دارند، در حالیکه معیارهایی نظیر ارتفاع، فاصله از فضای سبز و رودخانه کمترین تأثیر را داشتهاند. نقشه نهایی مطلوبیت مکانی نشان داد که 33.27 درصد از سطح شهر در پهنههای کاملاً مناسب و 26.92 درصد در پهنههای مناسب قرار دارد؛ بهگونهای که در مجموع حدود 60 درصد از محدوده شهری دارای توان مناسب تا کاملاً مناسب است. همچنین تطبیق جایگاههای موجود با نقشه مطلوبیت مکانی نشان داد که هر چهار جایگاه فعال CNG شهر مهاباد در پهنههای مناسب و کاملاً مناسب قرار گرفتهاند.
نتیجهگیری: یافتهها بیانگر ظرفیت مناسب شهر مهاباد برای توسعه جایگاههای CNG بوده و استفاده از رویکرد تلفیقی GIS و AHP میتواند مبنایی علمی برای بهینهسازی شبکه سوخترسانی و برنامهریزی پایدار شهری فراهم آورد.
واژههای کلیدی: