Bilingual
En/Fa
Geographical Research is Published in both Persian and English Full-text.
دوره 41، شماره 1 - ( 1405 )
جلد 41 شماره 1 صفحات 40-30 |
برگشت به فهرست نسخه ها
نوع مقاله:
موضوع مقاله:
History
دریافت: 1404/9/28 | پذیرش: 1404/11/1 | انتشار: 1404/11/26
دریافت: 1404/9/28 | پذیرش: 1404/11/1 | انتشار: 1404/11/26
How to cite this article
Ebadi L, Baghani A. Forty-Year (1986-2025) Monitoring of Gorgan Bay Surface Area and Its Relationship with Caspian Sea Level Fluctuations. GeoRes 2026; 41 (1) :30-40
URL: http://georesearch.ir/article-1-1925-fa.html
URL: http://georesearch.ir/article-1-1925-fa.html
عبادی لادن، باغانی امین. پایش چهلساله (1404-1365) مساحت پهنه آبی خلیج گرگان و ارتباط آن با نوسانات تراز دریای خزر. فصلنامه تحقیقات جغرافیایی. 1405; 41 (1) :30-40
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Rights and permissions
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
چکیده (605 مشاهده)
اهداف: با توجه به روند خشکزایی خلیج گرگان، هدف اصلی این پژوهش پایش بلندمدت تغییرات مساحت پهنه آبی خلیج در یک بازه زمانی ۴۰ساله (1365 تا 1404) و واکاوی نقش نوسانات تراز دریای خزر و بارشهای حوضه آبریز قرهسو در این تغییرات مورفولوژیک بود.
روششناسی: در این مطالعه از سری زمانی ۳۶ تصویر ماهوارهای لندست استفاده شد. برای استخراج پهنه آبی، شاخص اصلاحشده اختلاف آب نرمالشده به کار گرفته شد. به منظور ارزیابی دقت نتایج مساحت، از نقشه طبقهبندی تولیدشده از تصویر سنتینل 2 به روش طبقهبندی ماشین بردار پشتیبان و سپس محاسبه ماتریس خطا استفاده شد. دادههای تراز آب از تلفیق آمارهای ایستگاه باکو و پایگاه داده داهیتی استخراج و همسانسازی گردید. همچنین دادههای بارش حوضه قرهسو از پایگاه چیرپس فراخوانی شد. تحلیلهای آماری با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون انجام شد.
یافتهها: مساحت خلیج گرگان از حداکثر 48/565 کیلومتر مربع در سال 1374 (1995) به کمترین میزان خود یعنی 12/275 کیلومتر مربع در سال 1402 (2023) رسید که گویای نابودی بیش از 50% وسعت دوران اوج آن بود. مساحت خلیج گرگان همبستگی مثبت معنیداری با تراز دریای خزر داشت (001/0p<؛ 9419/0=r)، اما با میزان بارش حوضه همبستگی معنیداری نداشت (2142/0=p؛ 2121/0=r).
نتیجهگیری: خلیج گرگان به عنوان یک اکوسیستم نیمهبسته، تابع رژیم هیدرودینامیکی دریای خزر است و به دلیل شیب ملایم بستر، به عنوان یک نمایشگر حساس نسبت به تغییرات تراز دریا عمل میکند. بارشهای محلی حوضه آبریز توان جبران پسروی خط ساحلی ناشی از اُفت تراز خزر را ندارند.
روششناسی: در این مطالعه از سری زمانی ۳۶ تصویر ماهوارهای لندست استفاده شد. برای استخراج پهنه آبی، شاخص اصلاحشده اختلاف آب نرمالشده به کار گرفته شد. به منظور ارزیابی دقت نتایج مساحت، از نقشه طبقهبندی تولیدشده از تصویر سنتینل 2 به روش طبقهبندی ماشین بردار پشتیبان و سپس محاسبه ماتریس خطا استفاده شد. دادههای تراز آب از تلفیق آمارهای ایستگاه باکو و پایگاه داده داهیتی استخراج و همسانسازی گردید. همچنین دادههای بارش حوضه قرهسو از پایگاه چیرپس فراخوانی شد. تحلیلهای آماری با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون انجام شد.
یافتهها: مساحت خلیج گرگان از حداکثر 48/565 کیلومتر مربع در سال 1374 (1995) به کمترین میزان خود یعنی 12/275 کیلومتر مربع در سال 1402 (2023) رسید که گویای نابودی بیش از 50% وسعت دوران اوج آن بود. مساحت خلیج گرگان همبستگی مثبت معنیداری با تراز دریای خزر داشت (001/0p<؛ 9419/0=r)، اما با میزان بارش حوضه همبستگی معنیداری نداشت (2142/0=p؛ 2121/0=r).
نتیجهگیری: خلیج گرگان به عنوان یک اکوسیستم نیمهبسته، تابع رژیم هیدرودینامیکی دریای خزر است و به دلیل شیب ملایم بستر، به عنوان یک نمایشگر حساس نسبت به تغییرات تراز دریا عمل میکند. بارشهای محلی حوضه آبریز توان جبران پسروی خط ساحلی ناشی از اُفت تراز خزر را ندارند.
واژههای کلیدی: