fa پهنه بندی درجه خطرپذیری رخداد پدیده های اقلیمی مه و توفانهای گرد و غبار در شبکه جاده ای کشور با استفاده از داده های ماهواره ای تخصصی Special پژوهشی اصیل Original Research <div style="text-align: justify;">نرخ مرگ و میر و آسیب های جاد های ناشی از مخاطرات اقلیمی، همواره یکی از مسائل مهم به شمار میرود و در&nbsp;سال های اخیر نیز مطالعه درجه خطرپذیری جاده های ارتباطی در سطح کشوری به لحاظ پتانسیل مه خیزی و توفان های&nbsp;گرد و غبار جهت کاهش تصادفات جاده ای، یکی از موضوعات قابل توجه در این میان است. در این تحقیق به منظور&nbsp;شناسایی مناطق مستعد رخداد مه و توفان های گرد و غبار در شبکه جاده ای کشور، داده های آماری تعداد روزهای همراه با دید کمتر از&nbsp;1 کیلومتر و همراه با گرد و غبار از 95 ایستگاه همدید کشور در دوره آماری&nbsp;1990 -2007&nbsp;استخراج و&nbsp;سپس نقشه فراوانی رخداد قابلیت دید کمتر از یک کیلومتر پس از دورنیابی توسط روش اسپلاین 1 در محیط آرک&nbsp;جی آی اس در گستره کشور تهیه شده است. همچنین، با تحلیل طیفی باندهای مادون قرمز و مرئی تصاویر سنجنده&nbsp;سویری از ماهواره ام اس جی ، نقشه درصد ابرناکی هوا درسطح زمین و ضخامت نوری ابرهای با ارتفاع پایین به عنوان شاخص مناطق م هگیر و ابرهای استراتوس با ارتفاع پایین در جادههای کشور برای دوره آماری&nbsp;1980-2010 ارائه شده&nbsp;است . برای استخراج توزیع مکانی رخداد توفانهای گرد و غبار نیز از داده های ماهوار های مادیس و شاخص ضخامت&nbsp;-&nbsp;&nbsp;اپتیکی آئروسل برای دوره آماری 2000 - 2010 استفاده شده است. با توجه به نتایج، بیشترین درصد فراوانی رخداد&nbsp;قابلیت دید کمتر از یک کیلومتر در ناحیه خزری و شمال غربی کشور ناشی از مه و در نواحی جنوب غرب و شرق&nbsp;کشور ناشی از گردوغبار است. بیشترین درجه خطرپذیری به لحاظ پتانسیل مه خیزی در شبکه جاده ای کشور نیز در&nbsp;جنوب و جنوب غرب ناحیه خزری و از منظر رخداد گردوغبار در غرب تا جنوب کشور و در محدوده شمال شرقی&nbsp;ناحیه خزری است .</div> <div style="text-align: justify;">In this study, a number of 95 synoptic stations of the country were extracted in a statistical period (1990-2007) in order to identify fog-prone areas and dust storms with vision less than one kilometer along with the dust. Then, frequency map of the event, with vision less than one kilometer was provided by Spline method in roads network in Arc GIS environment. Also, air cloudy percentage map at land surface and optional thickness of clouds with less height and stratus clouds with low height has been presented in roads of the country for a statistical period (1980-2010) using spectrum analysis of infrared and visible bands measured with SEVERI from MSG satellite. In the same direction, MODIS satellite data and Aerosol Optical Thickness (AOT) is used for statistical period (2000-2010) for extraction of spatial distribution of dust storms. With due observance to the results, maximum percentage of frequency of event with capability of vision less than one kilometer is related to the fog in Caspian and northwest area of the country. In addition, maximum percentage of frequency of event with vision capability, less than one kilometer, is related to the dust in southwest and southeast part of the country.The maximum degree of risk in terms of fog-prone area in roads network of the country is related to the south and southwest area of the Caspian region while the maximum degree of risk in terms of dust-prone area is related to the west to south part of the country (northeast part of Caspian area).</div> مه, توفان گردوغبار, داده های ماهوارهای, روش درون یابی اسپلاین, پهنه بندی مخاطرات . Fog, Dust Storm, Satellite Data, Spline Interpolation Method, Arc GIS, Hazards Zoning 103 112 http://georesearch.ir/browse.php?a_code=A-10-30-2&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Bagher Behyar محمد باقر بهیار behyar_545@yahoo.com 10031947532846005448 10031947532846005448 Yes Agro meteorological Research Group at ASMERC,Tehran,Iran گروه هواشناسی کشاورزی، پژوهشکده هواشناسی سازمان هواشناسی کشور،تهران،ایران