fa تحلیل اصول و ملاحظات امنیتی در زیر ساخت حمل و نقل شهری در کلانشهرهای ایران جغرافيای شهری Urban Geography پژوهشی اصیل Original Research <p dir="RTL" style="text-align: justify;">&nbsp; انسان&shy;ها از آغاز آفرینش تاکنون همواره با انواع تهدیدات طبیعی و انسان‌محور روبرو بوده&shy;اند و ازاین‌جهت آسیب&shy;های جانی و مالی فراوانی دیده‌اند. ایران به دلیل بستر طبیعی نسبتاً ناامن خود از یکسو و قرار گرفتن در فضای استراتژیک بی‌ثبات اقتصادی و سیاسی از سوی دیگر، در معرض انواع تهدیدات طبیعت پایه و انسان‌محور قرار دارد. چنان‌که بر اساس آمارهای رسمی، از 40 مورد بلایای طبیعی&nbsp; جهانی، بیش از 30 مورد آن در ایران به وقوع می‌پیوندد. همچنین در بخش تهدیدات انسان‌محور نیز، ایران همانند بسیاری از کشورهای منطقه در معرض حملات نظامی و اقدامات تروریستی به‌ویژه در مورد زیرساخت‌های شهری در بخش‌های مختلف آب، برق،گاز، سوخت، حمل‌ونقل و ...قرار دارد. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و با استناد به منابع معتبر کتابخانه‌ای به دنبال بررسی و ارزیابی حملات نظامی و به‌ویژه تروریستی به مراکز و تجهیزات زیرساخت حمل‌ونقل با تأکید بر کلان‌شهرهای ایران است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد، باوجود اهمیت زیرساخت‌های حیاتی به‌ویژه زیرساخت حمل‌ونقل در تداوم زندگی عادی در کلان‌شهرها و نیاز شدید روزانه شهروندان و بخش‌های مختلف شهری به خدمات این زیرساخت از یکسو و وابستگی شدید و روزافزون جوامع صنعتی و فرا صنعتی به شبکه زیرساخت حیاتی حمل‌ونقل، عناصر و اجزاء این زیرساخت در برابر حملات نظامی و تروریستی به‌شدت آسیب‌پذیر هستند. به‌ویژه آن‌که برای حفاظت از عناصر و تجهیزات این نوع زیرساخت‌های شهری، طرح‌ها&nbsp; و تدابیر لازم در قالب اصول و ملاحظات دفاعی-امنیتی تدوین و اجرانشده است.&nbsp;<br> &nbsp;</p> <p style="text-align: justify;">From the beginning of creation until now, humans have been subject to various kinds of natural and man driven threats, and have suffered different kinds of damages. Iran, due to its particular natural context on one hand and being located on an unsafe strategic space on the other hand has been subject to several basic natural and man driven threats. Among 40 kinds of known natural disasters in the world, more than 30 cases happen in Iran. Regarding man driven threats, military attacks and terrorist acts are also considered as important threats, which can endanger urban infrastructures in different sections of water, electricity, gas, fuel, transportation, etc. This study seeks to analyze and assess military and terrorist attacks on transportation infrastructures using a descriptive and analytical method as well as library research, emphasizing on metropolitan Iran. The results of research show that in spite of importance of vital infrastructures in metropolises in order for ordinary life to continue, extreme daily need of citizens and different urban sections to these infrastructures, and high level of dependency of industrial and meta industrial societies to vital infrastructures such as transportation networks, elements and components of this infrastructure are very vulnerable against military and terrorist attacks. Especially, considering that no military and security precautions have been planned and launched to defend these infrastructures from military and terrorist aggressions.</p> <p align="left"></p> امنیت, زیرساخت شهر, زیرساخت حمل ونقل شهری, تروریسم . Security Fundamentals in Urban ,, Urban Transportation Infrastructure. 88 99 http://georesearch.ir/browse.php?a_code=A-10-106-1&slc_lang=fa&sid=1 Seyyed hadi Zarghan سیدهادی زرقانی h.zarghani@um.ac.ir 10031947532846004823 10031947532846004823 Yes Department of Political Geography, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad,Iran گروه جغرافیای سیاسی، دانشگاه فردسی مشهد ،مشهد، ایران Marzieh Amini مرضیه امینی amini7380@gmail.com 10031947532846004824 10031947532846004824 No Department of Civil Engineering, Geography, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad,Iran گروه جغرافیا مدیریت امور شهری، دانشگاه فردسی مشهد ،مشهد،ایران Mahnaz Ramazani مهناز رمضانی m.ramazani@gmail.com 10031947532846004825 10031947532846004825 No Department of Urban Geography, Payame Noor, Sari,Iran گروه جغرافیای شهری،دانشگاه پیام نور، ساری،ایران