Geographical Researches

fa بررسی تطبیقی مدل مدیریت تفکیک از مبدأ پسماند خشک با روش‌های مراجعه به درب مبادی تولید و به‌کارگیری دستگاه‌های خوددریافت پسماند خشک در مناطق غربی شهر تهران Comparative Study of Separation Management Model from Dry Waste Source with Methods of Referring to the Door of Production Bases and Use of the Reverse Vending Machine in the Western Regions of Tehran جغرافيای شهری Urban Geography پژوهشی اصیل Original Research <div style="border-bottom:solid windowtext 1.0pt; padding:0in 0in 1.0pt 0in">اهداف: مدیریت تفکیک از مبدأ پسماند خشک با ارایه روش‌های اجرایی و ایجاد تسهیلات مناسب به منظور خدمت‌رسانی و جلب حداکثری مشارکت‌های مردمی در جهت حفظ محیط زیست و اهداف توسعه پایدار، حائز اهمیت است. هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی تطبیقی مدل مدیریت تفکیک از مبدأ با روش‌های مراجعه به درب مبادی تولید و به‌کارگیری دستگاه خوددریافت پسماند خشک در مناطق غربی شهر تهران بود. روش‌شناسی: این پژوهش به لحاظ هدف از نوع کاربردی و از لحاظ ماهیت و روش توصیفی-پیمایشی بود که برای تجزیه و تحلیل اطلاعات از روش آمیخته (کیفی-کمی) در سال ۱۳۹۹ در مناطق ۵، ۹، ۲۱ و ۲۲ شهرداری تهران انجام شد. به دلیل خصیصه فضایی مکان‌یابی و ویژگی عدم قطعیت ذاتی مسائل شهری، اساس کار این پژوهش تهیه لایه‌های اطلاعاتی بر مبنای عوامل و معیارهای موثر در توزیع فضایی مدل مدیریت تفکیک از مبدأ در روش‌های مراجعه به درب مبادی تولید و استقرار دستگاه‌های خوددریافت پسماند خشک و تلفیق و همپوشانی آنها در محیط نرم‌افزاری ARC GIS ۱۰.۷ با استفاده از روش تحلیل سلسله‌مراتبی و استنتاج منطق فازی انجام شد. یافته‌ها: بررسی نتایج تطبیقی مدل مدیریت بازیافت پسماند خشک مناطق غربی شهر تهران نشان داد که در روش‌های مراجعه به درب مبادی تولید و مکان‌گزینی دستگاه‌های خوددریافت پسماند خشک به ترتیب ۵ و ۹ معیار در مدل مدیریتی تاثیرگذار بوده و برای اجرای تفکیک پسماند خشک از مبدأ با روش مراجعه به درب مبادی تولید و روش استقرار دستگاه خوددریافت به ترتیب ۸۷% و ۶۶% از سطح کل مناطق مورد مطالعه، بهره‌وری مطلوب داشتند. نتیجه‌گیری: با توجه به اهمیت و لزوم بهره‌وری تفکیک در مبدأ پسماند، نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که اجرای مدل مدیریت پسماند خشک به روش مراجعه به درب مبادی تولید نسبت به روش استقرار دستگاه خوددریافت پسماند خشک در سطح مناطق مورد مطالعه از کارآیی، اثر بخشی و گستردگی بیشتری برخوردار است.</div> Aims:  Management of separation of dry waste from the source by providing executive methods and creating appropriate facilities to attract maximum public participation to preserve the environment and sustainable development goals, is important. The main purpose of this study was to compare the source separation management model with the methods of referring to the source of production and using the reverse vending machine in the western regions of Tehran. Methodology:  This research is applied in terms of purpose and in terms of nature and descriptive-survey method, which was conducted to analyze information from the mixed method (qualitative-quantitative) in 2020 in areas 5, 9, 21, and 22 of Tehran Municipality. Due to the spatial nature of the location and due to the inherent uncertainty of urban issues, the basis of this study is to prepare information layers based on factors and criteria affecting the spatial distribution of origin separation management model in the methods of referring to the door of production bases and setting up their devices. Dry waste was collected and combined and overlapped in ARC GIS 10.7 software using hierarchical analysis and fuzzy logic inference. Findings: Comparative results of the dry waste recycling management model in the western regions of Tehran showed that in the methods of referring to the door of production bases and location of reverse vending machines, 5 and 9 criteria, respectively, are effective in the management model and to implement dry waste separation. From the origin with the method of referring to the source of production and the method of setting up the reverse vending machine, 87% and 66% of the total studied area, respectively, had the optimal productivity. Conclusion:  Considering the importance and necessity of efficient separation of waste from the source, the results of this study show that the implementation of the dry waste management model by referring to the source of production compared to the method of setting up the reverse vending machine It has more efficiency, effectiveness, and scope. مدل مدیریت, تفکیک از مبداء, پسماند خشک, دستگاه خوددریافت Management model, Seperation from source, Dry waste, Reverse vending machine 127 139 http://georesearch.ir/browse.php?a_code=A-10-1286-2&slc_lang=fa&sid=1 A. Farzi Dayeri عبدالامیر فرضی دیری 100319475328460015500 100319475328460015500 No Department of Environmental Management, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran گروه مدیریت محیط زیست، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران A.M Javid امیرحسین جاوید 100319475328460015501 100319475328460015501 Yes Department of Environmental Management, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran گروه مهندسی محیط زیست، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران H.R. Ghaffarzadeh حمیدرضا غفارزاده hamid.ghaffarzadeh@gmail.com 100319475328460015502 100319475328460015502 No Department of Environmental Management, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran گروه مدیریت محیط زیست، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران F. Hosseinzadeh Lotfi فرهاد حسین‌زاده لطفی farhad@hosseinzadeh.ir 100319475328460015503 100319475328460015503 No Department of Mathematics, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran گروه ریاضی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران