fa تحلیل فضایی مولفه‌‌های تاب‌آوری کالبدی شهر ایلام در برابر زلزله با رویکرد آینده‌پژوهی جغرافيای شهری Urban Geography پژوهشی اصیل Original Research <span style="font-size:16px;"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="AR-SA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black">اهداف:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black">امروزه بحث تاب‌آوری جزء مهم‌ترین مباحث مطالعاتی دنیا به شمار می‌رود. </span></span></span><span lang="AR-SA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black">پژوهش حاضر با هدف تحلیل فضایی مولفه‌‌های تاب‌آوری کالبدی شهر ایلام در برابر زلزله با رویکرد آینده‌پژوهی انجام شد.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="AR-SA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black">روش‌شناسی: </span></span></span></b><span lang="AR-SA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black">پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش به صورت توصیفی-تحلیلی است که در سال‌های ۱۴۰۰-</span></span></span><span lang="FA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black">۱۳۹۹</span></span></span><span lang="AR-SA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black"> و در شهر ایلام انجام شد. تعداد ۴۴ متخصص در حوزه</span></span></span><span lang="AR-SA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"> تاب‌آوری و آینده‌پژوهی با روش نمونه‌گیری در دسترس و به صورت هدفمند انتخاب شدند و در مطالعه شرکت کردند. برای تحلیل فضایی مولفه‌‌های تاب‌آوری کالبدی، پنج شاخص اسکلت ابنیه، جنس مصالح، تعداد طبقات، دانه‌بندی و قدمت ابنیه با استفاده از نرم‌افزار‌های </span></span><span dir="LTR"><span cambria="" style="font-family:">Geoda ۱.۲۰.۰.۸</span></span><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"> و </span><span dir="LTR"><span cambria="" style="font-family:">ArcGIS ۱۰.۴.۱</span></span><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"> تحلیل و در ادامه با بهره‌گیری از تکنیک دلفی و کاربست تکنیک تحلیل اثرات متقاطع در نرم‌افزار </span><span dir="LTR"><span cambria="" style="font-family:">MICMAC ۶.۱.۲</span></span><span lang="AR-SA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:">، تجزیه‌وتحلیل اطلاعات با رویکرد آینده‌پژوهی صورت گرفت. </span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"Arial","sans-serif""></span></span></span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="AR-SA" style="border: 1pt none windowtext; padding: 0in;"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black">یافته‌ها:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black">بررسی‌ها در بخش تحلیل فضایی مولفه‌‌های تاب‌آوری کالبدی شهر ایلام نشان داد که ۳۹۷۵۶۴۶متر مربع یعنی ۲۸/۶۸% از کل مساحت در بازه تاب‌آوری نسبتاً غیرتاب‌آور تا کاملاً غیرتاب‌آور قرار داشتند و ۳۲۱۷۸۹متر مربع یعنی ۵۳/۵% از کل مساحت در بازه تاب‌آوری متوسط قرار داشت. عوامل کلیدی تبیین‌کننده مولفه‌‌های افزایش تاب‌آوری کالبدی شهر ایلام در آینده با توجه به وضع موجود و میزان تاثیرگذاری مستقیم و غیرمستقیم متغیرها بر یکدیگر و بر روند آینده تاب‌آوری کالبدی شهر ایلام در برابر زلزله شامل پیشران‌های زمین بستر، فضا باز و نفوذ پذیری، تراکم جمعیت، مقاومت و استحکام سازه، تراکم مسکونی، دسترسی و کاربری اراضی بودند. </span></span></span></span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="AR-SA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black">نتیجه‌گیری: </span></span></span></b><span lang="AR-SA"><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black">نتایج تحلیل فضایی نشان می‌دهد که تاب‌آوری شهر ایلام در وضعیت نسبتاً نامناسبی قرار دارد، در واقع ۶۸% بافت مسکونی شهر ایلام در بازه نسبتاً غیرتاب‌آور تا کاملاً غیرتاب‌آور قرار دارد همچنین ساختار فضایی محرک‌‌های مستقیم نقشه راه تاب‌آوری کالبدی با نرخ ۱۰۰% گویای این بود که از بین ۸ متغیر اولیه تاثیرگذار، ۳ عامل در تاب‌آوری کالبدی ایلام در مقابله با زلزله اثر کلیدی دارند. این متغیرها عبارت‌اند از</span></span></span><span dir="LTR"><span cambria="" style="font-family:"><span style="color:black">:</span></span></span><span iransharpsmall="" light="" style="font-family:"><span style="color:black"> زمین بستر، فضای باز و نفوذپذیری. همچنین نتایج پژوهش نشان می‌دهد که روابط عوامل کلیدی، از تاثیرگذاری و تاثیرپذیری زیادی برخوردارند.</span></span><span dir="LTR"><span cambria="" style="font-family:"><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span></span><br> &nbsp; <span style="font-size:14px;"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span cambria="" style="font-family:">Aims:</span></b><span cambria="" style="font-family:"> Today, the issue of resilience is one of the most important study topics in the world. The aim of this study was to spatially analyze the components of physical resilience in Ilam against earthquakes using a future studies approach.</span></span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span cambria="" style="font-family:">Methodology:</span></b><span cambria="" style="font-family:"> The present study is applied in terms of purpose and descriptive-analytical in terms of method, which was conducted from 2020 to 2021 in Ilam. A total of 44 specialists in the field of resilience and futures research were selected by the available sampling method and purposefully participated in the study. For spatial analysis of physical resilience components, five indices of the building structure, material type, number of floors, granulation, and age of buildings were analyzed using Geoda 1.20.0.8 and ArcGIS 10.4.1 software. Continuation, using the Delphi technique and application of the cross-impact analysis technique in MICMAC 6.1.2 software, information analysis has been done with a futures research approach. </span></span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span cambria="" style="font-family:">Findings:</span></b><span cambria="" style="font-family:"> The studies in the spatial analysis of the components of physical resilience in Ilam city showed that 3975646 square meters, i.e. 68.28% of the total area, are in the range of relatively non-incurable to completely non-incurable and 321789 square meters, i.e. 53 / 5% of the total area is in the average equilibrium range. Key factors explaining the components of increasing physical resilience in Ilam in the future according to the current situation and the degree of the direct and indirect impact of variables on each other and the future trend of physical resilience in Ilam against earthquakes including ground, open space and penetration Susceptibility, population density, strength and structural strength, residential density, access, and land use. </span></span></span><br> <b><span cambria="" style="font-family:">Conclusion:</span></b><span cambria="" style="font-family:"> The results of the spatial analysis show that the resilience of Ilam city is in a relatively unfavorable situation. In fact, 68% of the residential fabric of Ilam city is in the relatively uncompromising to completely unsustainable range. Also, the spatial structure of direct map stimuli The method of physical resilience at a rate of 100% in MICMAC software showed that among the 8 primary variables, 3 factors have a key effect on physical resilience in Ilam against earthquakes. These variables are bed ground, open space, and permeability. The results also show that the relationships of key factors are very influential.</span></span> ایلام,تاب‌آوری کالبدی,تحلیل فضایی,میک مک,رویکرد آینده‌پژوهی,زلزله Ilam,Physical resilience,spatial analysis,Mic Mac,Futuristic approach,earthquake 141 153 http://georesearch.ir/browse.php?a_code=A-10-1272-1&slc_lang=fa&sid=1 H. Lotfi حمدالله لطفی 100319475328460015504 100319475328460015504 No Department of Geography and Urban Planning, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران A. Noori Kermani علی نوری کرمانی 100319475328460015505 100319475328460015505 Yes Department of Geography and Urban Planning, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران K. Ziari کرامت‌اله زیاری 100319475328460015506 100319475328460015506 No Department of Geography and Urban planning, Tehran University, Tehran, Iran گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تهران، تهران، ایران