fa تحلیل عوامل مورفولوژیکی در تغییرات الگوی مکانی، فضایی رودخانه الوند تخصصی Special پژوهشی اصیل Original Research <p dir="RTL" style="font-style: normal; text-align: justify;"><span style="font-family:tahoma;"><span style="font-size:12px;">الوند نام رودخانه&shy;ای حیات آفرین در گوشه&shy; غربی کشور است که در منتهی الیه خود بخشی از مرز ایران را به طول27 کیلومتر تشکیل می&shy;دهد. خشک‌سالی&shy; های اخیر و زیرساخت&shy;های خاص مورفولوژیکی، بستر مناسبی را برای تغییرپذیری در الگوی هندسی و استقرار فضایی مجزا فراهم کرده &shy;است. درک و استخراج این تغییرات و عوامل تاثیرگذار مورفولوژیک آن موضوع مهم و مورد توجه پژوهش حاضر است. برای این امر، الگوی تغییرات مکانی رودخانه در نیم قرن گذشته (1334-1394)، از طریق تحلیل تصاویر سنجش از دوری دو زمانه مورد بررسی قرار گرفت. در این راستا، طول رودخانه با توجه به الگوی امروزی آن به 26 قطعه مکانی تقسیم و تغییرات هندسی رودخانه بر پایه نقشه&shy; های برداری مستخرج از تصاویر مقدم و موخر در هر یک از این قطعات، به طور جداگانه مورد بررسی قرار گرفتند. در نهایت عوامل موثر در این تغییرات بیان شد. یافته&shy; ها بیانگر رخداد تغییر در الگوی هندسی اغلب قطعات رودخانه است؛ به طوری که در تمام قطعات مورد بررسی، محور رودخانه تغییرپذیری بین 12 تا 51 درجه را تحمل کرده &shy;است. تغییر در الگوی فضایی رودخانه نیز به&shy; دنبال تغییر در الگوی هندسی آن شکل گرفته، به طوری که سطح اشغال آن از رقم 3748044 مترمربع در سال1334 به رقم 3319433 مترمربع در سال 1394 رسیده&shy;است. یافته&shy; های پژوهش در خصوص عوامل ایجابی تغییر در الگوی فضایی و هندسی رودخانه، علاوه&shy; بر تایید و تاکید بر عوامل ثابت محیطی، مساله خشک‌سالی&shy; های اخیر و فعالیت‌های انسانی در حاشیه رودخانه را عامل محوری و موثر این تغییرات می&shy;داند.</span></span></p> <p style="text-align: justify;">Alvand is a vital River in western Iran that forms Iran&rsquo;s border for the length of 27 km. Recent droughts and special morphological infrastructure, have provided a possibility for variability in the geometric pattern and spatial distribution. Understanding and extracting such changes and the morphological factors behind them is the important subject of current research. For this purpose, the pattern of spatial changes of the river in the past half century (1334-1394), has been analyzed, using remote sensing images. In this regard, the length of the river was divided into 26 segments based on the current pattern, and geometric changes were analyzed based on vector maps derived from images taken from each of this parts. Finally, the important factors in these changes were mentioned. The findings represent a change in the geometric pattern of most parts of the river; so that in all the parts that were studied, the axis of the river has undergone a variability between 12 to 51 degrees. Changes in the spatial pattern of the river have been the consequence of geometric changes, the surface of the river has been reduced from 3,748,044 square meters in 1334 to 3,319,433 square meters in 1394. Research findings regarding the causes of these changes in the spatial and geometric pattern of the river, emphasize environmental factors, as well as the recent drought and human activities around the river as central factor influencing this change.</p> ژئومورفولوژی رودخانه ه­ای, مورفولوژی بستر رود, تغییرات مکانی- فضایی رود, رود الوند . Fluvial geomorphology, The morphology of the river bed, River spatial change, Alvand river. 24 36 http://georesearch.ir/browse.php?a_code=A-10-1-67&slc_lang=fa&sid=1 Siavosh Shayan سیاوش شایان 10031947532846004923 10031947532846004923 No Department of Geography ,Tarbiat Modarres University, Tehran, Iran گروه جغرافیایی طبیعی،دانشگاه تربیت مدرس ،تهران،ایران Mohammad Sharifi Kia محمد شریفی کیا 10031947532846004924 10031947532846004924 No Department of Remote Sensing,Tarbiat Modarres University, Tehran, Iran گروه سنجش از دور،دانشگاه تربیت مدرس،تهران،ایران Nahid Naseri ناهید ناصری nahidnaseri313@gmail.com 10031947532846004925 10031947532846004925 Yes Department Geomorphology Tarbiat Modarres University,Tehran, Iran گروه ژئومورفولوژی ،دانشگاه تربیت مدرس،تهران،ایران