:: دوره 34، شماره 1 - ( 1397 ) ::
جلد 34 شماره 1 صفحات 73-85 برگشت به فهرست نسخه ها
ارایه مدل عملیاتی سنجش احساسات در فضاهای شهری- مبتنی بر روش‌ها و ابزار
الهام دربان رضایی*1، دکتر راضیه رضازاده2، دکتر مریم استادی2، دکتر حسین اکبری3
1- گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مشهد، مشهد، ایران ، elham.darbanrezaee@gmail.com
2- گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مشهد، مشهد، ایران
3- گروه علوم اجتماعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
چکیده:   (566 مشاهده)
اهداف و زمینه‌ها: افراد با فرهنگ­ های مختلف، واکنش‌های احساسی متفاوتی در فضاهای گوناگون شهری دارند. مطالعات نشان می­دهد که ویژگی ­های درونی و بیرونی محیط بر احساسات افراد از آن محیط تأثیر می­­گذارد. از این رو کشف ارتباط بین محیط ساخته­شده و جنبه ­های احساسی و تأثیر آن بر رفتار انسان یکی از ابعاد مهم و قابل توجه در برنامه ­ریزی شهری می­باشد اما با توجه به این موضوع که ریشه مفهوم واکنش ­های احساسی در محیط در حوزه روانشناسی­ محیط و علوم اجتماعی می ­باشد، روش و تکنیک و در واقع مدل مشخصی برای سنجش احساسات در حوزه مطالعات شهری وجود ندارد، لذا ارایه یک مدل عملیاتی جهت سنجش احساسات در فضاهای شهری به منظور بهبود کیفیت‌های طراحی شهری و سیاست‌های برنامه‌ریزی شهری، اساسا مهم و مورد نیاز می­باشد. با توجه به کمبود مطالعات مرتبط در حوزه روش ­ها و تکنیک ­های سنجش احساس در مطالعات شهری، هدف این پژوهش، ارایه یک مدل عملیاتی برای سنجش احساسات در فضاهای شهری با استفاده از روش ­های تحلیل کیفی می باشد. این مدل می­تواند یک رویکرد جدید انسان محور باشدکه از بین حوزه‌­های مختلف دانش با یک لایه جدید از اطلاعات (مرتبط با احساسات) در فرآیند برنامه ­ریزی و طراحی به متخصصان امر در حل مساله­ سلامت روانی شهرها کمک­ کند.
روش‌شناسی: پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت و روش، مورد پژوهی چندگانه به شیوه فراروش می باشد. ادبیات نظری وگردآوری داده ها به شیوه کتابخانه ­ای، اسنادی صورت گرفته است، سپس30 نمونه موردی از میان پژوهش ­های معتبر بین سال­های 1998 تا 2017 انتخاب و مورد تحلیل و بررسی قرار گرفت.
نتیجه‌گیری: براساس این پژوهش پنج مرحله اصلی برای سنجش احساسات در فضای شهری شناسایی و دسته­بندی و در نهایت فرآیند سنجش احساسات در فضای شهری در قالب یک مدل عملیاتی ارایه شد.
واژه‌های کلیدی: واکنش‌های احساسی در فضای شهری، مدل سنجش احساسات، روش و ابزارهای سنجش، روش مورد پژوهی
متن کامل [PDF 685 kb]   (183 دریافت)    
نوع مقاله: پژوهشی اصیل | موضوع مقاله: برنامه ریزی شهری
دریافت: ۱۳۹۷/۴/۲۹ | پذیرش: ۱۳۹۷/۱۱/۶ | انتشار: ۱۳۹۷/۱۲/۲۶
فهرست منابع
1. Atkinson R, Atkinson R (1999). Hilgard's Introduction to Psychology . Zamani R, Beik M, Birashk B, Baraheni B, Shahraray M, Translators. 8th Edition. Harcourt College Publication. [Persian]
2. Beigi S (2010). Investigating the mental and psychological impact of urban bodies on citizens, Case study: Mirdamad Street [Dissertation]. Tarbiat Modarres University, Faculty of Arts and Architecture. Tehran [Persian]
3. Bergner BS, Zeile P, Papastefanou G, Rech W, Streich B (2011). Emotional barrier GIS a new approach to integrate barrier-free planning in urban planning processes. pp. 247-257
4. Bergner BS, Exner JP, Zeile P, Rumberg M (2012). Sensing the city - how to identify recreational benefits of urban green areas with the help of sensor technology. pp. 737-746
5. Bergner BS, Exner JP, Memmel M, Raslan R, Taha D, Talal M, Zeile P (2013). Human sensory assessment methods in urban planning - a case study in alexandria. Proceeding of International Conference on Computers in Urban Planning and Urban Management (CUPUM 2013). pp. 407-417.
6. Berleant A (2018). Aesthetics and Environment: Variations on a Theme. 1st Edition. London, UK: Routledge. [DOI:10.4324/9781351163361]
7. Carbon C, Leder H (2005). The wall inside the brain: Overestimation of distances crossing the former Iron Curtain. Psychonomic Bulletin & Review. 12(4):746-750. [DOI:10.3758/BF03196767]
8. Cook EM, Hall SJ, Larson KL (2012). Residential Landscapes as Social-Ecological Systems: A Synthesis of Multi-Scalar Interactions between People and Their Home Environment. Urban Ecosystems. 15(1):19-52. [DOI:10.1007/s11252-011-0197-0]
9. Cummins SK, Jackson RJ (2001). The Built Environmental and Children Health, National Center For Environment. Pediatric Clinics of North America. 48(5):1241-1252. [DOI:10.1016/S0031-3955(05)70372-2]
10. De Botton A (2015). The Architecture of Happiness. Aghaei P, Translator. Third edition. Tehran: Malaek Publication. [Persian]
11. Eshuis J, Edwards A (2013). Branding the city: The Democratic Legitimacy of a New Mode of Governance. Urban Studies. 50(5):1066-1082. [DOI:10.1177/0042098012459581]
12. Esfandabad H (2017). Environment Psychology. 2nd Edition. Tehran: SAMT Publication. [Persian]
13. Exner JP, Broschart D, Steffen D, Zeile P, Schächinger H (2015). SensorMapRT - A System for Real-Time Acquisition, Visualization and Analysis of Mobile Sensor Data in an Urban Context [Conference]. Proceedings Real Corp: 2015, 5-7 May. Ghent, Belgium.
14. Gartner G (2012). Emotional Response to Space as an Additional Concept in Cartography. International Society for Photogrammetry and Remote Sensing (ISPRS). 39(B4):473-476. [DOI:10.5194/isprsarchives-XXXIX-B4-473-2012]
15. Gifford R (2016). Research Methods for Environmental Psychology. First Edition. New York: John Wiley & Sons, Ltd Publication. [DOI:10.1002/9781119162124]
16. Graumann C (2002). The Phenomenological Approach to People-Environment Studies. In: Bechtel R, Churchman A. Handbook of Enviroment Psychology. New York: John Wiley & Sons, Inc. p. 95.
17. Handgraaf M, Griffioen A, Willem J (2017). Economic Psychology. In: Handgraaf M, Griffioen A, Willem J, editors. Economic Psychology and Pro‐Environmental Behaviour. First Edition. pp. 2380-2435. [DOI:10.1002/9781118926352.ch27]
18. Hauthal E, Burghardt D (2016). Mapping Space-Related Emotions Out of User-Generated Photo Metadata Considering Grammatical Issues. Cartographic. 53(1):78-90. [DOI:10.1179/1743277414Y.0000000094]
19. Henshaw V, Mould O (2013). Sensing Designed Space: An Exploratory Methodology for Investigating Human Response to Sensory Environments. Journal of Design Research. 11(1):57-71. [DOI:10.1504/JDR.2013.054066]
20. Henshaw V, Mould O, Kentish C, Kilvert E (2012). Emotion in Motion: A Methodology for Investigating Emotional Response to the Streets And Urban Spaces in Hanley, Stoke-on-Trent. Proceedings of the Human Experience in the Natural and Built Environment Conference. 2012, 25 June: Glosgow.
21. Holbrook MB, Hirschman EC (1982). The Experiential Aspects of Consumption: Consumer Fantasies, Feelings, and Fun. Consumer Research. 9(2):132-140. [DOI:10.1086/208906]
22. Hughes J (2003). Intelligent Hearts: Emotional Intelligence, Emotional Labour and Informalization. Centre for Labour Market Studies, University of Leicester. CLMS Working. 43:1-37.
23. Iaconesi S, Persico O (2013). An Emotional Compass,Harvesting Geo-located Emotional States from User Generated Content on Social Networks and Using them to Create a Novel Experience of Cities. ISIA Design.
24. Iaconesi S, Persico O (2014). Visualising Emotional Landmarks in Cities. arXiv. [DOI:10.1109/IV.2014.87]
25. Jiao L (2015). Urban land density function: A new method to characterize urban expansion. Landscape and Urban Planning. 139:26-39. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2014.10.023 [DOI:10.1016/j.landurbplan.2015.02.017]
26. Kalantari F, Mohd Tahir O, Golkar N (2015). Socio-Cultural Development of Tajan Riverfront, Sari, Iran. Advances in Environmental Biology. 9(27):386-392.
27. Klettner S, Gartner G (2012). Modelling Affective Responses to Space. Proceedings of the Real Corp Tagungsband. 2012, May 14-16: Schwechat.
28. Klettner S, Huang H, Schmidt M (2011). Emomap - Considering Emotional Responses to Space for Enhancing LBS. In Advances in Location-Based Services. 8th International Symposium on Location-Based Services, Vienna.
29. Li X, Hijazi I, Koenig R, Lv Z, Zhong C, Schmitt G (2016). Assessing Essential Qualities of Urban Space with Emotional and Visual Data Based on GIS Technique. ISPRS International Journal of Geo-Information. 5(11):218. [DOI:10.3390/ijgi5110218]
30. Saunders J (2011). Globalization, Violence and the Visual Culture of Cities. Linder, christopher (ed.). Geografiska Annaler: Series B. Human Geography. 93(3):276-278. [DOI:10.1111/j.1468-0467.2011.00380.x]
31. Lundy L, Wade R (2011). Integrating sciences to sustain urban ecosystem services. Progress in Physical Geography. 35(5):653-669. [DOI:10.1177/0309133311422464]
32. Mancini C, Thomas K, Rogers Y, Price BA, Jedrzejczyk L, et al (2009). From Spaces to Places: Emerging Contexts in Mobile Privacy. In Proceedings of the 11th International Conference on Ubiquitous Computing, ACM. pp. 1-10. [DOI:10.1145/1620545.1620547]
33. MacDonald G (2014). Bodies Moving and Being Moved: Mapping Affect in Christian Nold's Bio Mapping. [DOI:10.3366/soma.2014.0115]
34. Somatechnics. 4(1):108-132.
35. Matei S, Rokeach S, Qil JL (2001). Fear and Misperception of Los Angeles Urban Space, A Spatial-Statistical Study of Communication-Shaped Mental Maps. Communication Reserch. 28(4):429-463. [DOI:10.1177/009365001028004004]
36. Mazumdar S, Vincent L, Thomas C, Rachel D (2017). The Built Environment and Social Capital: A Systematic Review. Environment and Behavior. 50(2):119-58. [DOI:10.1177/0013916516687343]
37. McAndrew Francis T (1993). Environmental Psychology. Mahmoudi G, Translator. Tehran: Vania Publication. [Persian]
38. Mortazavi S (1988). Environment Psychology and its application. Tehran: Shahid Beheshti University. [Persian]
39. Nardi PM (2018). Doing Survey Research: A Guide to Quantitative Methods. Routledge. [DOI:10.4324/9781315172231]
40. Nasar JL (1990). The Evaluative Image of the City. American Planning Association. 56(1):41-53. [DOI:10.1080/01944369008975742]
41. Nasar J (1998). The Evaluative Image of the City. Asadi Mahal Chali M, Translator. Tehran: Armanshahr Publication. [Persian]
42. Nold C (2009). Emotional Cartography Technologies of the Self. (Online Book). Last acessed in December 5th 2017.
43. Nold CJ, Jensen O, Harder H (2008). Mapping the City- Reflections on Urban Mapping Methodologies from GPS to Community Dialogue. Departmental Working Paper, Denmark.
44. Podsakoff PM, MacKenzie SB, Lee JY, Podsakoff NP (2003). Common Method Biases in Behavioral Research: A Critical Review of the Literature and Recommended Remedies. Applied Psychology. 88(5):879-903. [DOI:10.1037/0021-9010.88.5.879] [PMID]



XML   English Abstract   Print



دوره 34، شماره 1 - ( 1397 ) برگشت به فهرست نسخه ها