زمان پاسخگویی تنها روزهای زوج ساعت 8 الی 10 صبح 

   [صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ارسال مقاله :: پیشکسوتان جغرافیا :: ثبت نام :: تماس با ما ::
:: دوره 30، شماره 1 - ( 3-1394 ) ::
جلد 30 شماره 1 صفحات 95-118 برگشت به فهرست نسخه ها
مقایسه شیوه های بومی و نوین مدیریتی سامانه همیاری ها: مطالعه موردی شهر ارسنجان، استان فارس
دکتر سید محمد جعفر ناظم السادات* 1، دکتر مریم شریف زاده2، حمیدرضا ابراهیمی3، دکتر سیف اله امین1
1- دانشگاه شیراز
2- دانشگاه یاسوج
3- سازمان جهاد کشاورزی فارس
چکیده:   (618 مشاهده)

این پژوهش با هدف بررسی شیوه های بومی و نوین مدیریتی (گردانندگی) و ریشه های ماندگاری و یا ناکامی آنها در شهرستان ارسنجان استان فارس انجام پذیرفت. موردپژوهی به عنوان رویکرد مطالعاتی این پژوهش برگزیده شد و داده ها با استفاده از تکنیک مشاهده، مصاحبه و اسنادپژوهی گردآوری گردید. بدین ترتیب، چگونگی دارایی (شرایط مالکیتی) و شیوه گردانندگی کاریزهای عایشه، بناب و کتک ارسنجان که یادگار کهن آبیاری و زندگی مردم این شهر است، با دو مورد سامانه نوین گردانندگی (شرکت پیشین سهامی عام برق و مجتمع تعاونی امت اسلامی) برابر سازی و سنجش گردید. آوردهای پژوهش روشن ساخت که مالکیت این سه رشته کاریز، به هفتصد و بیست (720) سهم بخش شده و بسیاری از مردم بومی ارسنجان مالک پاره کوچکی از این آب هستند. آشکار گردید که در این کاریزها، شیوه های گردانندگی، مهندسی ساخت و پخش آب از دانش بومی ارزشمند و پویایی برخوردار است که با اندیشه های نوین همیاری سازگاری دارد. کار گروهی برای نوکَنی، بهسازی و بهره برداری از کاریزها فرهنگ همیاری با ارزش و کهنی را پایه ریزی کرده که بر بسیاری از پیوستگی های پولی و مردمی سایه افکنده است. روشن گردید که در سنجش با شرکت سهامی پیشین برق ارسنجان، سامانه همیاری کاریزها از زیرساخت های نیرومندتری برخوردار است. پراکنش دارندگان آب کاریز در 24 زیرگروه (تاق)، گزینش سرگروه ها از مردمانی خوش نام و اندیشمند و دوری جستن از دولتی شدن از رازهای پایداری این سامانه می باشد. رو در روی این، سستی های اساسنامه، پاسخگو نبودن چندان نیکوی گردانندگان، روشن نبودن و یا دادگرانه نبودن بهره هییت مدیره از کارکرد خود و وابستگی بنگاه های نوین به سازمان های دولتی از ساز وکارهای فروپاشی آنها هستند. 

واژه‌های کلیدی: کاریز، ارسنجان، مدیریت، مشارکت، بهره وری
متن کامل [PDF 464 kb]   (143 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: ۱۳۹۶/۸/۱۶ | پذیرش: ۱۳۹۶/۸/۱۶ | انتشار: ۱۳۹۶/۸/۱۶
فهرست منابع
1. امیری اردکانی، محمد و محمدحسین عمادی .( 1381 ). دانش بومی در کنترل آفات و بیماریهای گیاهی، معاونت ترویج و نظام بهرهبرداری وزارت جهاد کشاورزی.
2. امیری اردکانی، محمد و منصور شاهولی .( 1378 ). مبانی، مفاهیم و مطالعات دانش بومی کشاورزی، تهران: مرکز تحقیقات و بررسی مسائل روستایی وزارت جهاد کشاورزی.
3. امین، سیفاله؛ ایزدی، تیمور و سیدمحمدجعفر ناظمالسادات .( 1388 ). ویژگیهای فیزیکی، آبدهی و بررسی امکان ، ذخیرهسازی آب قنات کتک ارسنجان، مجله مهندسی آب، انتشارات دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت، ش 3 - صص 21-30
4. ایمان، محمدتقی و مینا صفا .( 1387 ). بررسی و ارزیابی آگاهی سازمانی (سیستم معانی) کارکنان ادارات دولتی شیراز، مجله علوم اجتماعی و انسانی دانشگاه شیراز، دوره بیست و هفتم، ش اول، پیاپی 54 ، صص 11-37.
5. بوذرجمهری، خدیجه، و رکن الدین افتخاری، عبدالرضا .( 1384 ). تحلیل جایگاه دانش بومی در توسعه پایدار روستایی، مدرس علوم انسانی، دوره 9، ش 1، صص 17-47 .
6. بهنیا، عبدالکریم .( 1379 ). کاربردهای گوناگون انواع قنات در ایران و جهان، مجموعه مقالات همایش بین المللی قنات، انتشارات شرکت سهامی آب منطقه ای یزد، جلد اول، صص 39-57.
7. تاهبازصالحی، نیلوفر؛ کوپاهی، مجید و محمدرضا نظری .( 1389 ). بررسی عملکرد مدیریت مشارکتی آبیاری در ایران (مطالعه موردی تعاونی آببران تجن)، اقتصاد و توسعه کشاورزی، ج 24 ، ش 2، صص 205-216.
8. گل محمدی، فرهود و سید حمید رضوی .( 1391 ). بررسی دانش بومی در معماری سنتی روستایی منطقه سیستان و بلوچستان: وضعیت ها، مشکلات و استفاده از شیوه های آموزشی و ترویجی مناسب برای تداوم ارزش های آن، مجموعه مقالات اولین همایش ملی بیابان، صص 319-338.
9. حجتی، سید محمدحسین و محمد حسین نجاتی .( 1379 ). استفاده از سیستم قنات برای پایین انداختن سطح سفره آب زیرزمینی دشت شیراز، مجموعه مقالات همایش بینالمللی قنات، انتشارات شرکت سهامی آب منطقهای یزد،جلد دوم، صص 419-434.
10. خلیقی، نعمت اله؛ چکشی، بهاره و مرجان کیا .( 1385 ). بررسی نقش دانش بومی، مهاجرت و مالکیت در مشارکت روستاییان در بهره برداری بهینه از مراتع (آبخیز چهکند - شهرستان بیرجند)، منابع طبیعی ایران، 59(3):741-757 .
11. شریف زاده، مریم .( 1389 ). تبیین سامانه اطلاعات اقلیمی کشاورزی و تدوین الگوی بهینه آن: مورد مطالعه استان فارس، رساله دکتری، به راهنمایی دکتر غلامحسین زمانی و دکتر عزت اله کرمی، بخش ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه شیراز.
12. فرهادی، مرتضی .( 1387 ). گونه شناسی یاریگرها و تعاونیهای سنتی در ایران، پژوهشنامۀ علوم انسانی و اجتماعی،8(2):13-60.
13. فرهادی، مرتضی .( 1388 ). فرهنگ یاریگری در ایران، درآمدی بر مردم شناسی و جامعه شناسی تعاون: یاریگری سنتی در آبیاری و کشتکاری، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
14. کرمی، عزتاله و سید ابوطالب فنایی .( 1376 ). بررسی نظریهپردازیها در ترویج، جلد اول، انتشارات معاونت ترویج و مشارکت مردمی وزارت جهاد سازندگی.
15. فروردین، محمد .( 1392 ). گزارش اندازهگیری آبدهی سه کاریز بناب، کتک و عایشه، گزارش مدیریت شرکت آب ارسنجان، چاپ نشده.
16. لهسایی زاده، عبدالعلی .( 1379 ). جامعهشناسی توسعه روستایی، شیراز: نشر رز.
17. ناظمالسادات، سید محمد جعفر؛ ابراهیمی، حمیدرضا و محمدفروردین .( 1379 ). قناتهای عایشه، بناب و کتکارسنجان، ویژگیها و نظام مالکیت، مجموعه مقالات همایش بینالمللی قنات، انتشارات شرکت سهامی آب منطقهای یزد، جلد دوم، صص 633-645 .
18. نیکطبع، پروانه .( 1379 ). قوانین مالکیت و بهرهبرداری از آب قنوات، مجموعه مقالات همایش بینالمللی قنات، انتشارات شرکت سهامی آب منطقه ای یزد، جلد اول، صص 175-185 .
19. ین، رابرت .( 1376 ). تحقیق موردی، ترجمه علی پارساییان و سید محمد اعرابی، دفتر پژوهشهای فرهنگی.
20. Hays, Julie M., Bouzdine-Chameeva, Tatiana, Goldstein, Susan Meyer, Hill, Arthur V., & Annibal Jos´e Scavarda (2007). Applying the collective causal mapping methodology to operations management curriculum development. Decision Sciences Journal of Innovative Education, 5 (2): 267-287.
21. Narayanan, Vadake & Deborah J. Armstrong (2005). Causal mapping for research in information technology. United Kingdom: Idea Group Publishing, Inc.
22. Shahvali, Mansour, Poursaeid, Basem, & Maryam Sharifzadeh (2009). Lecture and workshop modes comparison on rangeland developments: The case of Iran. Journal of Natural Resources and Life Sciences Education, 38 (1): 1-10.
ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA code


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Nazemosadat M, Sharifzadeh M, Ebrahimi H, Amin S. Evaluation of the Indigenous and Modern Management Styles: The Case of Arsenjan County, Fars Province . geores. 2015; 30 (1) :95-118
URL: http://georesearch.ir/article-1-263-fa.html

ناظم السادات سید محمد جعفر، شریف زاده مریم، ابراهیمی حمیدرضا، امین سیف اله. مقایسه شیوه های بومی و نوین مدیریتی سامانه همیاری ها: مطالعه موردی شهر ارسنجان، استان فارس. فصلنامه تحقیقات جغرافیایی. 1394; 30 (1) :95-118

URL: http://georesearch.ir/article-1-263-fa.html



دوره 30، شماره 1 - ( 3-1394 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فصلنامه تحقیقات جغرافیایی Geographical Researches Quarterly Journal
Persian site map - English site map - Created in 0.05 seconds with 31 queries by YEKTAWEB 3768