Geographical Researches

en ارزیابی عملکرد مواد کاهنده تبخیر و بررسی آثار کمی و کیفی آن در منابع آبی (مقیاس نیمه صنعتی) Evaluation of the Performance of an Evaporation Reducing Materials and Assessment of Its Quantity and Quality Effects in Water Resources (Semi-Industrial Study) هواشناسی و اقلیم Climatology پژوهشی اصیل Original Research اهداف و زمینه‌ها: ایران به دلیل قرارگیری در اقلیم خشک و نیمه‌خشک با نرخ بالای تبخیر از منابع روباز آبی مواجه است که سالانه موجب اتلاف حجم قابل توجهی از آب می‌شود. در این راستا، استفاده از فناوری‌های نوین برای کاهش تبخیر به‌عنوان یکی از راهکارهای مدیریت پایدار منابع آب مطرح است. هدف این پژوهش، ارزیابی عملکرد یک عامل کاهنده تبخیر مبتنی بر ترکیبات سیلیسی در مقیاس نیمه‌صنعتی و بررسی آثار کمی و کیفی آن بر منابع آب سطحی است. روش‌شناسی تحقیق: آزمایش‌ها در محدوده سد شمیل و نیان استان هرمزگان و در دو حوضچه آزمایشی انجام شد که یکی به‌عنوان حوضچه شاهد و دیگری حاوی عامل کاهنده تبخیر سیلیسی در نظر گرفته شد. نرخ تبخیر طی دوره سه‌ماهه به دو روش دستی و دیجیتال اندازه‌گیری گردید. همچنین به‌منظور ارزیابی اثر ماده بر کیفیت آب، نمونه‌برداری‌های دوره‌ای انجام و پارامترهایی اندازه‌گیری شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که استفاده از عامل کاهنده تبخیر سیلیسی به‌طور متوسط موجب کاهش حدود ۱۵ درصدی تبخیر نسبت به حوضچه شاهد شده است. از نظر کیفی، تغییر معناداری در اغلب پارامترهای فیزیکی و شیمیایی آب مشاهده نشد. نتیجه‌گیری: نتایج نشان می‌دهد عامل کاهنده تبخیر سیلیسی می‌تواند ابزاری مؤثر برای کاهش تبخیر در منابع آب روباز باشد. با وجود عدم بروز اثرات منفی قابل توجه بر کیفیت آب، مشاهده تغییر رنگ و رشد جلبک نشان می‌دهد که پایش زیست‌محیطی و بهینه‌سازی فرمولاسیون ماده برای کاربردهای گسترده‌تر ضروری است.   Background and Objectives: Due to its arid and semi-arid climate, Iran experiences high rates of evaporation from open water bodies, leading to the annual loss of substantial volumes of water. In this context, the application of novel technologies to reduce evaporation has emerged as an important strategy for sustainable water resource management. The objective of this study is to evaluate the performance of a silica-based evaporation-reducing agent at a semi-industrial scale and to investigate its quantitative and qualitative effects on surface water resources Research Methodology: The experiments were conducted in the Shamil and Nian Dam area in Hormozgan Province using two experimental ponds, one serving as a control and the other treated with the silica-based evaporation-reducing agent. Evaporation rates were monitored over a three-month period using both manual and digital methods. To assess the impact of the agent on water quality, periodic sampling was performed and parameters were measured. Findings: The results indicated that the silica-based evaporation-reducing agent led to an average reduction of approximately 15% in evaporation compared to the control pond. From a water quality perspective, no significant changes were observed in most physical and chemical parameters. Conclusion: The findings demonstrate that the silica-based evaporation-reducing agent can be an effective tool for reducing evaporation from open water resources. Although no significant adverse effects on water quality were detected, the observed changes in color and algal growth suggest that environmental monitoring and optimization of the agent’s formulation are necessary for large-scale applications.   کاهش تبخیر,عامل کاهنده تبخیر سیلیسی,منابع آب سطحی,کیفیت آب,مناطق خشک و نیمه‌خشک Evaporation reduction,silica-based evaporation-reducing agent,surface water resources,water quality,arid and semi-arid regions 0 0 http://georesearch.ir/browse.php?a_code=A-10-1790-1&slc_lang=en&sid=1 Mona Shojaei منا شجاعی m.shojaei@wri.ac.ir 100319475328460019132 100319475328460019132 Yes Reza Roozbahani رضا روزبهانی r.roozbahani@wri.ac.ir 100319475328460019133 100319475328460019133 No Younes Zohrabi یونس ظهرابی Y.Zohrabi@wri.ac.ir 100319475328460019134 100319475328460019134 No Mohammad Reza Eidoon محمدرضا ایدون Eydoon@hrrw.ir 100319475328460019135 100319475328460019135 No Maryam Zareh Reshkooeiyeh مریم زارع رشکوئیه Maryam.zare@hrrw.ir 100319475328460019136 100319475328460019136 No